Fiscus ziet toets anbi over hoofd

Sinds 1 januari moet een anbi een rangschikking van de Belastingdienst hebben. Zonder rangschikking zijn schenkingen aan anbi's belast met schenkingsrecht en kan de schenker zijn schenking niet fiscaal aftrekken. Veel instellingen die menen anbi te zijn, hebben daarom in 2007 een rangschikking aangevraagd.

Hiervoor gelden diverse voorwaarden. De belangrijkste is dat de instelling als doelstelling heeft om het algemeen nut te dienen. Ook mag de instelling haar bestuurders niet te veel betalen, mag zij geen winstoogmerk hebben en moet zij beschikken over een 'beleidsplan'. De instelling mag verder niet meer vermogen aanhouden dan 'redelijkerwijs' nodig is om de doelstelling te verwezenlijken.

Wat 'redelijk' is, is volstrekt onduidelijk. Er zijn veel grote fondsen die al decennia door de fiscus worden erkend als anbi. Sommige hebben aanzienlijke vermogens. Welk vermogen hebben instellingen als het Prins Bernhard Cultuurfonds of het VSB Fonds 'redelijkerwijs' nodig voor hun doelstelling? De redelijkheidsnorm is een zeer open norm, met alle voordelen én nadelen van dien.

Geen nood: alle instellingen moesten eind 2007 een rangschikking aanvragen om de anbi-status te verwerven. Dan zou de fiscus toetsen of de instelling wel of niet 'te veel' vermogen aanhield, zo was de verwachting. En dan zou wel duidelijk worden welke maatstaven de fiscus aanlegt, zo werd aangenomen.
Een naïeve aanname, zo bleek. De aanvraagprocedure is bedriegelijk simpel: één A4 met 7 vragen. Als die allemaal met 'ja' worden beantwoord, krijgt de aanvrager de rangschikking. Bijlagen mogen niet worden meegestuurd.
De fiscus heeft bij het verlenen van een rangschikking dus niet getoetst of aan de voorwaarden is voldaan. Wel kan de fiscus jaarlijks achteraf toetsen of aan de voorwaarden wordt voldaan en de rangschikking met terugwerkende kracht intrekken. Hoe kan de instelling weten of zij (nog) aan de voorwaarden voldoet?

Het is nog niet te laat. De staatssecretaris van Financiën kan alsnog concrete(re) maatstaven voor de toetsing van de anbi-voorwaarden publiceren. Dit nog afgezien van het feit dat de fiscus aan een verleende rangschikking gehouden zou moeten zijn.

Mr. M.J. Hamer en mr. M.J.R. Kuyt zijn werkzaam bij Ernst & Young Belastingadviseurs.

URL/BRON:

« terug naar nieuwsoverzicht